Als student-zelfstandige combineert u uw studies met een eigen zaak, zonder meteen de volle sociale bijdragen van een zelfstandige te betalen. Met een beroepsinkomen onder 8.687,04 € per jaar betaalt u in 2026 geen sociale bijdragen. Tussen 8.687,04 € en 17.374,08 € betaalt u 20,50 % op het deel boven die grens. Uw ouders kunnen bovendien het Groeipakket blijven krijgen. Hieronder leest u wie het statuut krijgt, wat er sinds 1 oktober 2026 verandert na uw 25e en hoe u het aanvraagt. Alle andere steun voor jongeren die studeren vindt u bij onze steun voor studenten.
Wat is een student-zelfstandige?
Een student-zelfstandige is een student die naast zijn studies een zelfstandige beroepsactiviteit uitoefent: een webshop, freelance ontwerpwerk, lessen geven als zelfstandige, fotografie of een andere eigen zaak. Het is een apart statuut binnen het sociaal statuut van de zelfstandigen, met een eigen, voordelige bijdrageregeling. Het verschilt dus van het statuut van zelfstandige in bijberoep.
Het statuut krijgt u niet automatisch: u vraagt het zelf aan bij uw socialeverzekeringsfonds. Verder hebt u dezelfde wettelijke verplichtingen als elke zelfstandige. Werkt u liever in loondienst tijdens uw studies, dan gelden de regels voor een jobstudent, met een studentenovereenkomst en een urenpakket.
Welke voorwaarden gelden voor het statuut van student-zelfstandige?
Volgens het RSVZ, het Rijksinstituut voor de Sociale Verzekeringen der Zelfstandigen, bent u student-zelfstandige als u aan al deze voorwaarden voldoet. U blijft student-zelfstandige zolang u aan alle voorwaarden blijft voldoen. Voldoet u er niet meer aan, meld dat dan zo snel mogelijk aan uw socialeverzekeringsfonds.
De voorwaarden hebben betrekking op uw leeftijd, uw inschrijving en de omvang van uw studies. U bent student-zelfstandige als u:
- tussen 18 en 25 jaar bent, of het statuut na uw 25e behoudt onder de voorwaarden hieronder;
- ingeschreven bent in een erkende onderwijsinstelling in België of in het buitenland, om een in België erkend diploma te behalen;
- een studieprogramma volgt van minstens 27 studiepunten per jaar of minstens 17 lesuren per week;
- de lessen regelmatig volgt of deelneemt aan de examens;
- een zelfstandige beroepsactiviteit hebt;
- geen meewerkende echtgenoot bent.
Jonger dan 18? Dan kunt u in de regel nog niet onder het statuut van student-zelfstandige werken: dat kan pas vanaf het kwartaal waarin u 18 jaar wordt. Werken als jobstudent kan wel.
Na uw 25e: wat verandert er sinds 1 oktober 2026?
Vroeger eindigde het statuut uiterlijk op 30 september van het jaar waarin u 25 werd, ongeacht uw verjaardag. Sinds 1 oktober 2026 kunt u het statuut van student-zelfstandige ook na uw 25e behouden, op twee voorwaarden. U moet het statuut al hebben in het derde kwartaal van het jaar waarin u 25 jaar wordt.
Daarnaast moet u vanaf het vierde kwartaal van dat jaar ononderbroken aan alle voorwaarden blijven voldoen. Onderbreekt u de voorwaarden, dan kunt u het statuut niet langer behouden. Hebt u het statuut niet in het derde kwartaal van het jaar waarin u 25 wordt, dan kunt u het na die leeftijd niet meer behouden.
Hoeveel sociale bijdragen betaalt een student-zelfstandige in 2026?
Uw sociale bijdragen hangen af van uw beroepsinkomen als zelfstandige. Dat zijn uw brutoberoepsinkomsten, verminderd met uw beroepskosten en beroepsverliezen. De belastingadministratie stelt ze vast. De definitieve bijdragen voor 2026 worden berekend op basis van uw inkomen van 2026 zelf.
Het RSVZ werkt met twee grensbedragen. Daaronder betaalt u niets en daartussen een verminderde bijdrage. Daarboven betaalt u dezelfde bijdragen als een zelfstandige in hoofdberoep:
| Beroepsinkomen in 2026 | Sociale bijdragen als student-zelfstandige |
| Minder dan 8.687,04 € | Geen sociale bijdragen |
| Vanaf 8.687,04 € en minder dan 17.374,08 € | 20,50 % op het deel van het inkomen boven 8.687,04 €, met een maximum van 445,21 € per kwartaal |
| 17.374,08 € of meer | Bijdragen zoals een zelfstandige in hoofdberoep: 20,50 % op het deel van uw beroepsinkomen tot 75.024,54 € en 14,16 % op het deel daarboven tot 110.562,42 €, met een minimumbijdrage van 890,42 € per kwartaal |
Bovenop de bijdragen rekent uw socialeverzekeringsfonds nog beheerskosten aan. U kunt geen vrijstelling van sociale bijdragen vragen voor de verminderde bijdragen als student-zelfstandige.
Welke voorlopige bijdragen betaalt u bij de start?
Omdat de fiscus uw inkomen pas een of twee jaar later kent, betaalt u eerst voorlopige bijdragen. Bij de start van uw activiteit is dat als student-zelfstandige 98,51 € per kwartaal, tot het einde van het derde volledige kalenderjaar. Daarna baseert het fonds zich op uw geherwaardeerde inkomen van drie jaar eerder.
Zodra de fiscus uw echte inkomen doorgeeft, worden de voorlopige bijdragen geregulariseerd: u betaalt bij of u krijgt geld terug. Verwacht u een lager inkomen, dan kunt u, met akkoord van uw fonds, lagere voorlopige bijdragen vragen aan de hand van objectieve gegevens. Hebt u verminderde voorlopige bijdragen betaald en blijkt uw werkelijke inkomen toch hoger, dan betaalt u bij de eindafrekening niet alleen het verschil bij, maar kunnen er ook verhogingen bijkomen.
Voorbeeld: Lotte studeert en verkoopt zelfgemaakte juwelen via een webshop. Ze houdt in 2026 een beroepsinkomen van 12.000 € over. Bij de definitieve afrekening betaalt ze 20,50 % op 3.312,96 € (12.000 € min 8.687,04 €), of 679,16 € voor het hele jaar. Dat is ongeveer 169,79 € per kwartaal, plus de beheerskosten van haar fonds.
Welke sociale rechten bouwt u op als student-zelfstandige?
Betaalt u geen bijdragen zoals een zelfstandige in hoofdberoep, dan bouwt u geen eigen sociale rechten op. U blijft dan voor de terugbetaling van uw geneeskundige verzorging ten laste van uw ouders bij hun ziekenfonds.
Betaalt u wél dezelfde bijdragen als een zelfstandige in hoofdberoep, omdat uw inkomen 17.374,08 € of meer bedraagt, dan bouwt u ook dezelfde sociale rechten op. Denk aan een ziekte-uitkering als zelfstandige en een pensioen als zelfstandige; de voorwaarden van elk recht blijven gelden. Let op: wie vrijwillig hogere bijdragen betaalt, verwerft daarmee geen sociale rechten.
Houden uw ouders het Groeipakket?
Uw ouders kunnen het Groeipakket blijven krijgen als uw zelfstandige activiteit past binnen het statuut van student-zelfstandige. Volgens uitbetaler Parentia mag u een activiteit als zelfstandige uitoefenen zonder vaste beperking, zolang u geen bijdragen betaalt als zelfstandige in hoofdberoep.
Verandert uw statuut of uw situatie, bijvoorbeeld omdat u bijdragen als zelfstandige in hoofdberoep gaat betalen, dan bekijkt de uitbetaler van uw ouders wat dat voor hun dossier betekent. Laat het dus nakijken. Het Groeipakket stopt in de maand waarin u 25 jaar wordt, ook als u dan nog studeert of student-zelfstandige bent. Hoeveel uw ouders krijgen, leest u bij de bedragen van het Groeipakket.
Blijft u fiscaal ten laste van uw ouders?
Ook fiscaal kunt u ten laste van uw ouders blijven, zolang uw inkomsten als student-zelfstandige niet hoger zijn dan een bepaald bedrag. Het exacte bedrag vraagt u na bij de FOD Financiën. Bent u ten laste, dan krijgen uw ouders een verhoging van hun belastingvrije som.
Verdient u meer dan verwacht, informeer dan tijdig bij de FOD Financiën of u nog ten laste kunt blijven, bijvoorbeeld voordat uw ouders hun belastingaangifte invullen. Overschrijdt u het bedrag, dan bent u fiscaal niet meer ten laste en verliezen uw ouders de verhoging van hun belastingvrije som.
Hoe vraagt u het statuut van student-zelfstandige aan?
U vraagt het statuut aan bij uw socialeverzekeringsfonds. Als zelfstandige moet u daar trouwens verplicht bij aangesloten zijn voordat u start, en op hetzelfde ogenblik sluit u zich aan bij een ziekenfonds. De aanvraag kan ook gelden voor school- of academiejaren die al verstreken zijn.
U blijft student-zelfstandige zolang u aan alle voorwaarden voldoet. Wilt u het statuut in de toekomst stopzetten, dan kunt u dat vragen. Zo gaat het in de praktijk:
- Kies een socialeverzekeringsfonds en sluit u aan voordat uw zelfstandige activiteit begint.
- Vraag het statuut van student-zelfstandige aan bij dat fonds.
- Bezorg de gevraagde documenten: uw fonds controleert of u aan alle voorwaarden voldoet.
- Toon na elk afgelopen school- of academiejaar aan dat u de lessen regelmatig volgde of aan de examens deelnam.
- Meld elke wijziging zo snel mogelijk, ook als u het statuut wilt stopzetten.
Kunt u voor een afgelopen school- of academiejaar niet aantonen dat u de lessen volgde of examens aflegde, dan verliest u het statuut voor dat jaar, tenzij er sprake is van overmacht. Tot en met het academiejaar 2025-2026 gold hierop een uitzondering als uw universiteit of hogeschool uw ondernemingsproject begeleidde, via het statuut van student-ondernemer. Studeert u in het buitenland, neem dan contact op met uw socialeverzekeringsfonds.
