De Rijksdienst voor Arbeidsvoorziening (RVA) beheert in België de werkloosheidsverzekering, de tijdelijke werkloosheid, de loopbaanonderbreking en het tijdskrediet. Deze federale overheidsdienst bepaalt of u recht hebt op een uitkering en tegen welke voorwaarden. Op deze pagina leest u wat de RVA precies doet en waarvoor u er terechtkunt; wilt u meteen weten hoe u een uitkering krijgt, dan helpt onze aparte gids over de werkloosheidsuitkering u stap voor stap verder. Ook wie zijn loopbaan afbouwt richting pensioen krijgt met de RVA te maken.
Wat is de Rijksdienst voor Arbeidsvoorziening (RVA)?
De RVA, voluit de Rijksdienst voor Arbeidsvoorziening, is een openbare instelling van sociale zekerheid die het stelsel van de werkloosheidsverzekering beheert. De dienst valt onder de bevoegdheid van de Federale Overheidsdienst Werkgelegenheid, Arbeid en Sociaal Overleg en werkt op federaal niveau, voor heel België. Hij helpt onder meer bij werkloosheidsuitkeringen, bij deeltijds werk en bij tijdelijke werkloosheid, bijvoorbeeld wanneer een bedrijf tijdelijk minder werk heeft of sluit.
Naast het uitbetalen van uitkeringen bereidt de RVA ook de reglementering mee voor en evalueert hij die. De uitbetaling zelf verloopt niet altijd via de RVA: uw uitkering wordt uitgekeerd door een uitbetalingsinstelling (uw vakbond of de openbare Hulpkas voor Werkloosheidsuitkeringen). De dienst werkt op zes domeinen:
- preventie
- vergoeding
- (her)inschakeling
- verzoening van het privéleven met het beroepsleven
- informatie
- controle
Waarvoor kunt u terecht bij de RVA?
De RVA beslist over uw recht op verschillende uitkeringen. Het is de dienst die nagaat of u aan de voorwaarden voldoet; de concrete berekening en betaling van uw uitkering gebeuren daarna via uw uitbetalingsinstelling.
Welke uitkering voor u geldt, hangt af van uw situatie: bent u volledig of tijdelijk werkloos, werkt u deeltijds, of onderbreekt u uw loopbaan? Voor elk van die gevallen bestaat er een aparte regeling met eigen voorwaarden. Hieronder vindt u de belangrijkste rechten waarover de RVA beslist:
- Werkloosheidsuitkeringen en uitkeringen bij werkloosheid met bedrijfstoeslag (het vroegere brugpensioen), betaald door de uitbetalingsinstellingen.
- Aanvullende uitkeringen bij deeltijdse arbeid of tijdelijke werkloosheid.
- Uitkeringen voor loopbaanonderbreking of tijdskrediet.
- Uitkeringen bij de sluiting van uw onderneming.
Daarnaast bewaakt de RVA de correctheid van het stelsel. De dienst voorkomt en bestrijdt fraude bij uitkeringsgerechtigden en werkgevers, en vordert onterecht ontvangen uitkeringen terug. Wie werkloos wordt na een ontslag, houdt best ook rekening met zijn opzegtermijn, want die bepaalt mee vanaf wanneer u een uitkering kunt aanvragen.
Wat zijn de taken van de RVA?
De opdracht van de RVA gaat verder dan alleen uitbetalen. De dienst beheert het volledige kader van de werkloosheidsverzekering en zorgt ervoor dat de middelen terechtkomen bij wie er recht op heeft. Hieronder overlopen we de belangrijkste taken.
Werkloosheidsverzekering
Een van de voornaamste taken van de RVA is het beheer van de werkloosheidsverzekering, een financieel vangnet voor werknemers die hun job verliezen. Werknemers bouwen tijdens hun loopbaan rechten op via hun sociale bijdragen, en in ruil daarvoor kunnen zij een uitkering krijgen wanneer zij onvrijwillig werkloos worden.
De RVA evalueert de aanvragen, bepaalt de duur en het bedrag van de uitkering en ziet erop toe dat het stelsel eerlijk werkt. Hoeveel u precies krijgt, hangt af van uw arbeidsverleden, uw gezinssituatie en uw duur van werkloosheid; die berekening leggen we uit in onze gids over de werkloosheidsuitkering.
Actief arbeidsmarktbeleid
Naast het beheren van uitkeringen is de RVA betrokken bij het actieve arbeidsmarktbeleid. Dat omvat maatregelen om werk te bevorderen en werkzoekenden te ondersteunen bij het vinden van een nieuwe job. In Vlaanderen werkt de RVA daarvoor samen met de VDAB, die instaat voor de begeleiding en opleiding van werkzoekenden.
Voor wie werk en opleiding combineert of zich omschoolt, bestaan er specifieke formules. Zo kunt u zich als werkzoekende laten begeleiden of een leerjob volgen om ervaring op te doen, terwijl u in bepaalde gevallen uw uitkering behoudt.
Toezicht en controle
Om fraude en misbruik te voorkomen, houdt de RVA toezicht op de naleving van de regels. De dienst controleert of de gegevens bij een aanvraag juist zijn en of de voorwaarden om een uitkering te ontvangen, gerespecteerd worden.
Dat toezicht beschermt het stelsel zelf: het zorgt ervoor dat de beschikbare middelen terechtkomen bij wie er echt recht op heeft. Wie tijdens de werkloosheid werk zoekt, moet bijvoorbeeld beschikbaar blijven voor de arbeidsmarkt; wie solliciteert, kan in bepaalde gevallen sollicitatieverlof gebruiken.
Tewerkstellingsmaatregelen
Om de werkgelegenheid te stimuleren en bepaalde doelgroepen te ondersteunen, neemt de RVA deel aan tewerkstellingsmaatregelen. Die gaan van specifieke steun voor langdurig werklozen tot programma’s voor de herinschakeling van personen met een arbeidsbeperking.
Met deze initiatieven wil de RVA de inschakeling op de arbeidsmarkt vergroten en de sociale ongelijkheid verminderen. Bent u door ziekte langdurig afwezig, dan valt u niet onder de RVA maar onder het RIZIV; lees daarover onze pagina over arbeidsongeschiktheid.
Waar streeft de RVA naar?
De RVA wil een hoogwaardige dienstverlening bieden aan iedereen die met werkloosheid of loopbaanonderbreking te maken krijgt. De dienst legt zichzelf daarvoor een aantal engagementen op, die draaien rond snelheid, duidelijkheid en gelijke behandeling.
Die kwaliteitsdoelstellingen staan niet los van uw dossier: ze bepalen mee hoe snel u een beslissing krijgt en hoe helder de RVA uitlegt waarom u wel of niet in aanmerking komt. Concreet streeft de overheidsdienst ernaar om:
- uw dossier efficiënt te behandelen binnen een redelijke termijn;
- uw vragen prompt en helder te beantwoorden;
- een klantvriendelijk en professioneel onthaal te verzorgen in toegankelijke kantoren;
- regelmatig de tevredenheid van de burgers te meten en verbeteringen door te voeren;
- elke klacht over de dienstverlening zorgvuldig te behandelen, zonder enige vorm van discriminatie.
Het verschil tussen de RVA en uw uitbetalingsinstelling
Veel mensen verwarren de RVA met de instelling die het geld stort. Het onderscheid is nochtans belangrijk: de RVA stelt de regels vast en beslist of u recht hebt op een uitkering, terwijl uw uitbetalingsinstelling (uw vakbond ABVV, ACV of ACLVB, of de openbare Hulpkas voor Werkloosheidsuitkeringen) uw dossier indient en het geld effectief uitbetaalt.
In de praktijk gaat u dus eerst naar uw uitbetalingsinstelling om uw werkloosheidsuitkering aan te vragen. Zij bezorgen uw dossier aan de RVA, die de beslissing neemt. Daarna volgt de betaling. Zo weet u telkens bij welke dienst u met welke vraag terechtkunt.
Hoe neemt u contact op met de RVA?
Voor algemene informatie over uw rechten bij werkloosheid kunt u terecht op de website van de RVA (rva.be) of bij een van de plaatselijke werkloosheidsbureaus. Daar vindt u infobladen per situatie, samen met de contactgegevens van het kantoor dat bevoegd is voor uw woonplaats.
Hebt u een concrete vraag over de betaling of de opvolging van uw dossier, neem dan het best contact op met uw uitbetalingsinstelling, want zij beheren de effectieve uitbetaling. Voor een beslissing over uw recht op een uitkering is de RVA bevoegd; voor het geld dat op uw rekening komt, is dat uw vakbond of de Hulpkas. Zo krijgt u telkens het snelste antwoord bij de juiste dienst.
