Verlof voor medische bijstand in 2026: wie, hoe lang en wat betaalt de RVA?

Wat is verlof voor medische bijstand?

Het verlof voor medische bijstand is een thematisch verlof: een specifieke vorm van loopbaanonderbreking waarmee u uw werk tijdelijk volledig schorst of vermindert om te zorgen voor iemand die zwaar ziek is. Uw arbeidsovereenkomst blijft bestaan, en de RVA betaalt een forfaitaire onderbrekingsuitkering.

Wat een zware ziekte is, beslissen uw werkgever en de RVA niet zelf: volgens de RVA is dat elke ziekte of medische ingreep die de behandelende arts van de patiënt als zwaar beschouwt. Die arts vult daarvoor een attest in. Het verlof bestaat naast de andere thematische verloven: het palliatief verlof voor iemand in de laatste levensfase, het verlof voor mantelzorg en het ouderschapsverlof. Hebt u maar enkele dagen nodig, dan kijkt u best eerst naar het korte zorgverlof.

Voor wie kunt u medische bijstand vragen?

U kunt het verlof nemen voor een gezinslid of voor een familielid. Een gezinslid is iedereen met wie u onder hetzelfde dak woont, ongeacht de band die u met die persoon hebt. Zo kunt u het verlof vragen voor uw partner, of u nu getrouwd bent, wettelijk samenwoont of feitelijk samenwoont. Voor uw huwelijkspartner geldt dezelfde regel als voor een gezinslid (u moet dus samenwonen): uw huwelijkspartner is geen familielid.

Bij familieleden hangt de kring af van de sector waarin u werkt. In de privésector en bij de lokale en provinciale besturen (ook een OCMW of een openbaar ziekenhuis) gaat het om:

• uw bloedverwanten tot de tweede graad: uw ouders en kinderen (eerste graad), uw grootouders, kleinkinderen, broers en zussen (tweede graad);
• uw aanverwanten in de eerste graad: uw schoonouders, stiefouders, stiefkinderen en schoonkinderen;
• de vader, de moeder en de kinderen van de partner met wie u wettelijk samenwoont.

In de andere overheidssectoren en in het onderwijs tellen alle bloed- en aanverwanten tot de tweede graad mee, dus bijvoorbeeld ook de broer of zus van uw huwelijkspartner. Aanverwantschap ontstaat alleen door een huwelijk, niet door samenwonen. Valt de zieke buiten die kring, zoals een buur of een vriend, dan is het palliatief verlof of het verlof voor mantelzorg misschien een betere optie.

Hebt u er recht op en kan uw werkgever weigeren?

In de privésector en bij de lokale en provinciale besturen is verlof voor medische bijstand een recht. Uw werkgever kan het in de regel niet weigeren zodra u het attest van de behandelende arts voorlegt. Hij kan de start wel 7 dagen uitstellen om redenen die te maken hebben met de goede werking van de onderneming. Dat moet hij u dan schriftelijk laten weten binnen 2 werkdagen nadat hij uw kennisgeving kreeg. Bij verlof voor een gehospitaliseerd minderjarig kind is uitstel niet mogelijk.

Voor kleine ondernemingen in de privésector gelden twee uitzonderingen. Werkt u bij een werkgever met minder dan 10 werknemers, dan is een halftijdse of 1/5-onderbreking geen recht en hebt u het akkoord van uw werkgever nodig. In ondernemingen met maximaal 50 werknemers kan de werkgever om organisatorische redenen weigeren als u al 6 maanden volledige of 12 maanden gedeeltelijke onderbreking hebt genomen.

In de openbare sector en het onderwijs is het verlof een recht als de bevoegde overheid of gemeenschap dat zo heeft geregeld. Bent u contractueel personeelslid van een autonoom overheidsbedrijf (zoals de NMBS of bpost), dan vraagt u best bij uw personeelsdienst na welke regels voor u gelden.

Volledig, halftijds of 1/5: welke vormen bestaan er?

Er bestaan drie vormen van verlof voor medische bijstand, in elke sector. Welke vorm u kunt kiezen, hangt af van hoeveel u vandaag werkt en van hoeveel tijd de zorg voor uw naaste vraagt.

Bij een gedeeltelijke onderbreking blijft u een deel van de week werken en krijgt u een kleinere uitkering van de RVA dan bij een volledige onderbreking. Hieronder ziet u per vorm wat de voorwaarde is.

• Volledige onderbreking: u schorst uw werk helemaal, of u nu voltijds of deeltijds werkt.
• Halftijdse onderbreking: u gaat halftijds werken. Daarvoor moet u minstens 3/4 van een voltijdse job werken.
• 1/5-onderbreking: u werkt nog 80 % van een voltijdse arbeidsregeling. Die vorm is er alleen als u voltijds werkt.

In het onderwijs beslist de bevoegde gemeenschap over de toegangsvoorwaarden. Daar hoeft u niet voltijds te werken om uw prestaties te verminderen, maar wel minstens de helft van een voltijdse opdracht. Het verlof voor een gehospitaliseerd minderjarig kind bestaat alleen als volledige onderbreking.

Hoe lang duurt het verlof voor medische bijstand?

U vraagt het verlof aan per periode van minimaal 1 maand en maximaal 3 maanden. Die periodes kunt u verlengen, aansluitend of later, tot een maximumtotaal per zieke patiënt. Wilt u in volle maanden rekenen, dan laat u de periode lopen tot de dag vóór dezelfde datum enkele maanden later, bijvoorbeeld van 1 maart tot en met 31 mei.

Met het akkoord van uw werkgever kunt u een volledige onderbreking ook in kortere blokken van 1, 2 of 3 weken nemen. Een week telt dan 7 kalenderdagen, het weekend inbegrepen. Blijft er van uw maximum minder dan een maand over, dan mag u dat saldo ook zonder akkoord opnemen. De maxima zijn:

De verlengde maxima van de derde kolom gelden alleen als u het verlof vraagt voor een kind van maximaal 16 jaar dat u uitsluitend of hoofdzakelijk ten laste hebt, en u uitsluitend samenwoont met een of meer van uw kinderen ten laste. U kunt de maxima voor volledige en gedeeltelijke onderbreking niet samentellen; ze worden omgerekend: 1 maand volledige onderbreking komt overeen met 2 maanden halftijdse of 1/5-onderbreking. Wie al 5 maanden volledig onderbrak, heeft dus nog 7 maanden volledige of 14 maanden gedeeltelijke onderbreking over.

Verlof voor een gehospitaliseerd minderjarig kind

Is uw kind jonger dan 18 jaar opgenomen in het ziekenhuis door een zware ziekte, dan kunt u uw werk een week volledig schorsen (7 opeenvolgende dagen) om het tijdens of net na de ziekenhuisopname bij te staan. Die week kunt u één keer verlengen met een extra week. De minimumduur van een maand geldt hier niet, en de weken worden wel afgetrokken van uw maximum van 12 maanden volledige onderbreking.

Het verlof staat in de eerste plaats open voor de ouder die met het kind samenwoont, en voor wie met het kind samenwoont en instaat voor de dagelijkse opvoeding. Kunnen zij het niet opnemen, dan kan de ouder die niet met het kind samenwoont het vragen, of anders een familielid van het kind tot de tweede graad. Gescheiden ouders kunnen tegelijk een week verlof nemen. Naast het attest van de arts hebt u ook een attest van het ziekenhuis nodig dat de opname bevestigt. Voor twee weken doet u twee aparte kennisgevingen aan uw werkgever en twee aanvragen bij de RVA, elk voor 7 dagen. Komt de opname onverwacht, dan mag u in de privésector en bij de lokale besturen afwijken van de kennisgevingstermijn van 7 dagen, op voorwaarde dat u zo snel mogelijk een attest van de arts bezorgt dat de opname onvoorspelbaar was. Hebt u hoge medische kosten, dan vraagt u bij uw ziekenfonds na of de maximumfactuur voor u geldt.

Hoeveel bedraagt de uitkering van de RVA?

De onderbrekingsuitkering is een vast bedrag: de RVA berekent ze niet op basis van uw loon. Het bedrag hangt af van de vorm van onderbreking en van uw gezinssituatie. Dit zijn de maandbedragen voor een voltijdse job in de privésector, geïndexeerd op 1 september 2026.

Bij een volledige onderbreking houdt de RVA 10,13 % bedrijfsvoorheffing in, bij een halftijdse of 1/5-onderbreking 17,15 %. Werkt u deeltijds, dan krijgt u bij een volledige onderbreking een bedrag naar verhouding van uw arbeidsregime. Hetzelfde geldt bij een halftijdse onderbreking als u minstens 3/4 van een voltijdse job werkt.

Het verhoogde bedrag voor uw kind geldt als u uitsluitend samenwoont met uw kinderen ten laste, ouder in de eerste graad bent of instaat voor de dagelijkse opvoeding, en het zieke kind jonger is dan 18 jaar (21 jaar bij een kind met een handicap). Vraagt u het verlof voor een ander familielid, zoals uw vader of moeder, dan bestaat er alleen bij een 1/5-onderbreking een verhoging voor wie alleen woont met kinderen ten laste.

Of een kind ten laste is, bekijkt de RVA zoals de fiscus dat doet. Bij co-ouderschap kunnen beide ouders het verhoogde bedrag krijgen. Woont het kind niet officieel op uw adres, dan moet het fiscaal ten laste zijn of moet er fiscaal co-ouderschap zijn. In de openbare sector zijn de basisbedragen dezelfde. Een verhoging bestaat daar alleen bij een 1/5-onderbreking, voor wie alleen woont met kinderen ten laste. In het onderwijs gelden voor de gedeeltelijke onderbrekingen eigen berekeningen.

De RVA betaalt de uitkering elke maand met een bankoverschrijving. Tijdens het verlof moet u in België, in een ander land van de Europese Economische Ruimte of in Zwitserland wonen. Voor de berekening van uw belastingen telt de uitkering als vervangingsinkomen: u vindt het bedrag op de fiscale fiche 281.18 in uw eBox of via MyMinfin.

Extra steun: de Vlaamse aanmoedigingspremie

Werkt u in de privésector en hoofdzakelijk in het Vlaams Gewest (minstens de helft van een voltijdse job, waar de zetel van uw werkgever ook ligt), dan kunt u bovenop de RVA-uitkering een aanmoedigingspremie van de Vlaamse overheid krijgen. Het gaat om de premie voor zorgkrediet, die ook openstaat voor het verlof voor medische bijstand. Wie in de Vlaamse of federale openbare sector werkt, heeft er geen recht op. In de socialprofitsector gelden andere voorwaarden en bedragen.

U moet eerst een goedkeuring van de RVA hebben (de C62-beslissing) en in de 12 maanden vóór uw onderbreking aaneensluitend een contract gehad hebben, niet noodzakelijk bij dezelfde werkgever. Neemt u een volledige onderbreking in weken in plaats van maanden, dan krijgt u de premie niet. Het verlof voor een gehospitaliseerd kind geeft wel recht op de premie, voor één maand. Dit zijn de bedragen sinds 1 juli 2026:

Woont u alleen, dan krijgt u bovenop de premie nog 64,42 € bruto (57,33 € netto) per maand. Over uw hele loopbaan kunt u de premie voor zorgkrediet maximaal 12 maanden krijgen. U vraagt ze bij voorkeur online aan via het WSE-loket, ten vroegste twee dagen na de goedkeuring van de RVA, of schriftelijk. Een harde deadline is er niet, maar de premie wordt hoogstens 6 maanden met terugwerkende kracht toegekend, vóór de maand waarin uw volledige aanvraag binnenkomt.

Zo vraagt u het verlof aan bij uw werkgever en de RVA

Elke aanvraag gebeurt in twee stappen: u verwittigt uw werkgever schriftelijk en u dient een aanvraag in bij de RVA. U verwittigt uw werkgever met een aangetekende brief, of u overhandigt de brief tegen ondertekening van een kopie als ontvangstbewijs. Daarbij voegt u het medisch attest 1 van de RVA, ingevuld door de behandelende arts van de patiënt (bij een gehospitaliseerd kind is dat medisch attest 3).

Werkt u in de privésector of bij een lokaal of provinciaal bestuur, dan verwittigt u uw werkgever minstens 7 dagen vóór de gewenste begindatum. Bij andere werkgevers begint het verlof op de eerste dag van de week na de week waarin u uw werkgever verwittigde. Uw werkgever kan ook een kortere termijn aanvaarden. Daarna volgt de aanvraag bij de RVA:

1. U en uw werkgever vullen elk een deel van de aanvraag in via Break@work, de onlinedienst van de RVA. Het kan handig zijn dat samen te doen.
2. U laadt het attest van de arts op in de toepassing. Zonder attest is de aanvraag niet volledig.
3. U dient de aanvraag in ten vroegste 6 maanden vóór en ten laatste 2 maanden na de begindatum.
4. De RVA stuurt u de C62-beslissing via uw eBox of per post.

Te laat ingediend? Dan krijgt u de uitkering pas vanaf de dag waarop de volledige aanvraag binnenkwam. Begint het verlof op 1 juli en is de volledige aanvraag (uw deel en dat van uw werkgever) pas op 15 september binnen, dan verliest u de uitkering voor de periode van 1 juli tot en met 14 september. Bent u het niet eens met de beslissing, dan kunt u in beroep gaan bij de arbeidsrechtbank. Een algemene uitleg over de rol van de RVA vindt u op onze pagina over de RVA.

Ontslagbescherming, nevenactiviteit en pensioen

Tijdens het verlof bent u beschermd tegen ontslag, bij een volledige én bij een gedeeltelijke onderbreking. Die bescherming begint op de dag van het akkoord van uw werkgever of, als het verlof een recht is, op de dag waarop u uw werkgever schriftelijk verwittigde. Ze loopt tot 3 maanden na het einde van de onderbreking. Uw werkgever mag uw arbeidsovereenkomst in die periode niet eenzijdig beëindigen, behalve om een dringende reden of om een voldoende reden: een reden die de rechter als zodanig erkent en die niets met de onderbreking te maken heeft. Doet hij het toch zonder zo’n reden, dan moet hij u een extra vergoeding van 6 maanden loon betalen, bovenop de gewone opzegtermijn of ontslagvergoeding.

Krijgt u een opzegging tijdens een volledige onderbreking, dan begint de opzegtermijn pas te lopen na het einde van die onderbreking. Bij een halftijdse of 1/5-onderbreking kan de opzegtermijn wel lopen. Wilt u tijdens het verlof een nevenactiviteit beginnen, bijvoorbeeld als zelfstandige in bijberoep, dan meldt u dat vooraf en schriftelijk aan uw RVA-kantoor. Of u die activiteit mag combineren met de uitkering, hangt af van de cumulatieregels van de RVA. Meldt u ze niet, dan vordert de RVA de ten onrechte betaalde uitkeringen terug. Hoe de periode meetelt voor uw pensioen, kunt u nakijken op mypension.be. Ook onze uitleg over hoe u uw pensioen berekent helpt u verder.

Vroeger stoppen of als de patiënt overlijdt

U kunt het verlof vroeger stopzetten als uw werkgever akkoord gaat, zowel met de stopzetting als met de datum. Daarna verwittigt u de RVA schriftelijk met het formulier voor een wijziging van gegevens. Stopt u tijdens de minimumduur, dan hoeft u de ontvangen uitkeringen niet terug te betalen, maar de niet-opgenomen dagen tot de minimumduur gaan wel af van uw totale krediet.

Overlijdt de patiënt tijdens de onderbreking, dan hebt u twee mogelijkheden. U kunt het verlof gewoon laten doorlopen tot de oorspronkelijke einddatum, zonder extra stappen bij de RVA. Of u stopt vroeger met akkoord van uw werkgever, en dan gaan de niet-opgenomen dagen tot de minimumduur niet af van uw krediet. Voor de begrafenis zelf kunt u daarnaast, afhankelijk van de band met de overledene, een beroep doen op klein verlet.

Medische bijstand, tijdskrediet of een ander verlof: wat past bij u?

In de privésector bestaat ook tijdskrediet met als motief de zorg voor een zwaar ziek gezins- of familielid. Dat is een andere regeling, met eigen toegangsvoorwaarden, een eigen duur, een eigen aanvraagprocedure en andere uitkeringen. Een periode van medische bijstand wordt bovendien niet afgetrokken van een tijdskrediet met motief in de privésector of van een gewone loopbaanonderbreking in de openbare sector.

Loopt er al een ouderschapsverlof of tijdskrediet en wordt een naaste plots zwaar ziek, dan moet u die lopende onderbreking eerst stopzetten met akkoord van uw werkgever, en verwittigt u de RVA. Zorgt u voor iemand die door hoge leeftijd, gezondheidstoestand of handicap in grote mate afhankelijk is, dan bestaat ook het verlof voor mantelzorg, waarvoor u erkend moet zijn als mantelzorger. Lees ook onze gidsen over mantelzorg, de mantelzorgpremie, het zorgbudget voor zwaar zorgbehoevenden en gezinszorg en aanvullende thuiszorg. Hebt u recht op de verhoogde tegemoetkoming, dan betaalt u minder voor medische zorg.